การพัฒนาสารผสมเพื่อควบคุมกำจัดไมยราบยักษ์ (Mimosa pigra L.) ที่ปลอดภัยต่อสภาพแวดล้อม

บทคัดย่อ

ตามที่กรมชลประทาน โดยสำนักวิจัยและพัฒนา ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากกองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) กลุ่ม Directed Basic Research Fund ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566 โครงการการพัฒนาต้นแบบเครื่องตัดร่วมกับสารทดแทนเพื่อจัดการไมยราบยักษ์ (Mimosa pigra L.) แบบผสมผสานในพื้นที่ชลประทาน วงเงินงบประมาณรวม 2,154,000 บาท กรอบระยะเวลา 1 ปี และได้ขอขยายกรอบระยะเวลาดำเนินการออกไปอีก 6 เดือน ถึงเดือน มีนาคม 2567 วัตถุประสงค์เพื่อควบคุมกำจัดไมยราบยักษ์ที่แพร่ระบาดในแหล่งน้ำ ให้มีประสิทธิภาพด้วยวิธีกลควบคู่กับการใช้สารกำจัดวัชพืช เพื่อการใช้น้ำที่สะดวกขึ้นโดยไม่มีวัชพืชกีดขวางกิจกรรมด้านต่างๆ การควบคุมกำจัดไมยราบยักษ์ (Mimosa pigra L.) โดยใช้นวัตกรรมเครื่องตัดต้นไมยราบยักษ์ร่วมกับการฉีดพ่นสารกำจัดวัชพืช การออกแบบประกอบด้วยส่วนสำคัญ 3 ส่วน คือ ส่วนขับเคลื่อนเป็นรถล้อตะขาบเพื่อให้เข้าถึงพื้นที่ที่มีลักษณะขรุขระ หรือบริเวณที่มีความชัน ริมตลิ่ง ขนาด ส่วนของอุปกรณ์ตัดออกแบบมาเพื่อให้สามารถตัดลำต้นที่มีขนาด ตั้งแต่ 1-5 ซม. และอุปกรณ์การฉีดพ่นที่มีก้านฉีดกว้าง 4 เมตร ระยะห่างรหว่างหัวฉีด 55 ซม. ถังบรรทุกสารกำจัดวัชพืชขนาด 200 ลิตร จากการทดสอบวิธีการควบคุมกำจัดไมยราบยักษ์ในสภาพแปลงทดลองพบว่า การดำเนินการเพียงอย่างเดียว ทำให้การควบคุมกำจัดไมยราบยักษ์ให้มีประสิทธิภาพไม่เพียงพอและควบคุมได้ในช่วงระยะเวลาสั้นๆ เท่านั้น จึงควรใช้วิธีการแบบผสมผสาน โดยดำเนินการควบคู่กันด้วยวิธีการตัดต้นร่วมกับการใช้สารกำจัดวัชพืช การควบคุมกำจัดไมยราบยักษ์ ด้วยสารกำจัดวัชพืชทำได้ 3 แบบ ได้แก่ 1) ตัดต้นไมยราบยักษ์สูงจากโคนต้น 20 ซม. แล้วป้ายตอทันที ด้วยสารไตรโคเพอร์ 20 %(a.i.) สามารถกำจัดไมยราบยักษ์ ได้โดยสิ้นเชิง ตลอดระยะเวลา 60 วัน โดยไม่มีการเจริญหรือแตกยอดใหม่ 2) ตัดต้นไมยราบยักษ์สูงจากโคนต้น 20 ซม. แล้วฉีดพ่นทันทีด้วยสารพิคลอแรม + 2,4-D (Picloram 452 + 2,4-D 116 กรัม(a.i.)/ไร่) + แอมโมเนียมซัลเฟต 3 เปอร์เซ็นต์ สามารถกำจัดไมยราบยักษ์ ได้โดยสิ้นเชิง ตลอดระยะเวลา 60 วัน โดยมีการเจริญหรือแตกยอดใหม่เพียงเล็กน้อย 3) ฉีดพ่นสารพิคลอแรม + 2,4-D (Picloram 452 + 2,4-D 116 กรัม(a.i.)/ไร่) + แอมโมเนียมซัลเฟต 3 เปอร์เซ็นต์ สามารถกำจัดไมยราบยักษ์ ได้โดยสิ้นเชิง ในระยะเวลา 60 วัน ดังนั้น การควบคุมกำจัดไมยราบยักษ์ด้วยวิธีการผสมผสานนี้จึงเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพ สะดวก รวดเร็ว ประหยัด และตอบสนองงานด้านชลประทาน สามารถการขยายผลไปสู่พื้นที่เป้าหมายอื่นๆ ได้เป็นอย่างดี คำสำคัญ : การควบคุมวัชพืช ไมยราบยักษ์ วัชพืชน้ำ สารกำจัดวัชพืช เครื่องตัดไมยราบยักษ์

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ