ประสิทธิผลของรูปแบบการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุติดเตียงแบบมีส่วนร่วมของชุมชนจังหวัดปทุมธานี

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนารูปแบบการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุติดเตียงแบบมีส่วนร่วมของชุมชน และ 2) ศึกษาประสิทธิผลการใช้รูปแบบการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุติดเตียงแบบมีส่วนร่วมของชุมชน จังหวัดปทุมธานี กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้สูงอายุติดเตียง ตำบลคลองห้า อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี ที่ได้จากการกำหนดเกณฑ์ในการคัดเลือก จำนวน 16 คน และผู้ดูแลหลักผู้สูงอายุติดเตียง จำนวน 16 คน เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษา คือ แบบสอบถามที่ผู้วิจัยพัฒนาขึ้น ข้อคำถาม แต่ละข้อมีค่าคะแนนดัชนีความสอดคล้อง ระหว่าง 0.67-1.00 และมีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.93 วิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์สำเร็จรูป สถิติที่ใช้ ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่าทีชนิดกลุ่มตัวอย่างที่ไม่เป็นอิสระต่อกัน ผลการวิจัย พบว่า ก่อนได้รับการดูแลสุขภาพแบบมีส่วนร่วมของชุมชน ผู้สูงอายุติดเตียง มีภาวะการพึ่งพาโดยสมบูรณ์ ร้อยละ 100 มีระดับคุณภาพชีวิตอยู่ในระดับสูง ร้อยละ 37.5 และผู้ดูแลหลักไม่มีภาวะซึมเศร้า ร้อยละ 31.25 หลังได้รับการดูแลสุขภาพแบบมีส่วนร่วมของชุมชน ผู้สูงอายุติดเตียงมีภาวะการพึ่งพาโดยสมบูรณ์ ร้อยละ 68.75 มีระดับคุณภาพชีวิตอยู่ในระดับสูง ร้อยละ 50.0 และผู้ดูแลหลักไม่มีภาวะซึมเศร้า ร้อยละ 50.0 และจากการเปรียบความแตกต่างของคะแนนเฉลี่ยความสามารถในการประกอบกิจวัตรประจำวัน คุณภาพชีวิต และระดับที่ได้รับการดูแลแบบประคับประคอง ของผู้สูงอายุติดเตียง และภาวะซึมเศร้าของผู้ดูแลหลัก ก่อนและหลังได้รับการดูแลสุขภาพแบบมีส่วนร่วมของชุมชน พบว่า มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติผลการวิจัย พบว่า 1) รูปแบบการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุติดเตียงแบบมีส่วนร่วมของชุมชน จังหวัดปทุมธานี มีแนวทางการติดตามประเมินผลอย่างต่อเนื่องโดยมีทีมทีมสหวิชาชีพที่เกี่ยวข้องประกอบด้วยบุคลากรสาธารณสุขจากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลคลองห้า และโรงพยาบาลคลองหลวง ผู้ดูแลซึ่งเป็นอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) ที่ผ่านการอบรมตามหลักสูตรผู้ดูแลผู้ป่วยติดเตียง และผู้รับผิดชอบงานผู้สูงอายุและผู้พิการขององค์การบริหารส่วนตำบลคลองห้า รวมทั้งอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ผู้นำชุมชน และสมาชิกองค์การบริหารส่วนตำบล (ส.อบต.) ของแต่ละหมู่บ้าน มีการกำหนดแนวทางการเยี่ยมผู้สูงอายุติดเตียงแต่ละราย โดยจัดทำแผนการเยี่ยมที่กำหนดวันเวลา และจำนวนบุคลากรในการเยี่ยมที่แน่นอน รวมทั้งเอกสารและแบบประเมินในการกำกับติดตามผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นกับผู้สูงอายุติดเตียง 2) การศึกษาประสิทธิผลการใช้รูปแบบการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุติดเตียงแบบมีส่วนร่วมของชุมชน จังหวัดปทุมธานี พบว่า ก่อนได้รับการดูแลสุขภาพแบบมีส่วนร่วมของชุมชน ผู้สูงอายุติดเตียงมีภาวะการพึ่งพาโดยสมบูรณ์ ร้อยละ 100 มีระดับคุณภาพชีวิตอยู่ในระดับสูง ร้อยละ 37.5 และผู้ดูแลหลักไม่มีภาวะซึมเศร้า ร้อยละ 31.25 หลังได้รับการดูแลสุขภาพแบบมีส่วนร่วมของชุมชน ผู้สูงอายุติดเตียงมีภาวะการพึ่งพาโดยสมบูรณ์ ร้อยละ 68.75 มีระดับคุณภาพชีวิตอยู่ในระดับสูง ร้อยละ 50.0 และผู้ดูแลหลักไม่มีภาวะซึมเศร้า ร้อยละ 50.0 จากการเปรียบความแตกต่างของคะแนนเฉลี่ยความสามารถในการประกอบกิจวัตรประจำวัน คุณภาพชีวิต และระดับที่ได้รับการดูแลแบบประคับประคอง ของผู้สูงอายุติดเตียง และภาวะซึมเศร้าของผู้ดูแลหลัก ก่อนและหลังได้รับการดูแลสุขภาพแบบมีส่วนร่วมของชุมชน พบว่า มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ