เครือข่ายความร่วมมือระหว่างกลุ่มเกษตรกรสวนปาล์มน้ำมันและสถานประกอบการในการพัฒนาการทำปาล์มน้ำมันคุณภาพมูลค่าสูง และการจัดการของเสียแบบหมุนเวียนและสร้างมูลค่า

บทคัดย่อ

การศึกษานี้เป็นงานวิจัยเชิงสำรวจ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพสังคมและเศรษฐกิจ การจัดการสวนปาล์มน้ำมัน การผลิตและจำหน่ายทะลายปาล์มน้ำมัน และการจัดการของเสียเศษวัสดุทางการเกษตรจากการทำสวนปาล์มน้ำมัน โดยเก็บข้อมูลในพื้นที่ อำเภอกระแสสินธุ์ จังหวัดสงขลา ซึ่งเป็นจังหวัดที่ไม่มีโรงงานรับซื้อผลผลิตปาล์มน้ำมัน ผลการศึกษาพบว่า เกษตรกรทำสวนปาล์มน้ำมันร่วมกับอาชีพอื่น ร้อยละ 84.25 ของเกษตรกรมีรายได้หลักจากการทำสวนปาล์ม โดยได้ผลผลิตเฉลี่ย 2,358.55 กิโลกรัม/ไร่/ปี เกษตรกรมีการเก็บเกี่ยวผลผลิตเฉลี่ยทุก 17.25 วัน และขายผลผลิตให้กับลานเทอิสระ คิดเป็นร้อยละ 99.5 ซึ่งเกษตรกรประสบปัญหาไม่มีการกำหนดราคารับซื้อปาล์มตามคุณภาพ ของเสียเศษวัสดุทางการเกษตรที่เกิดจากการทำสวนปาล์มที่เป็นปัญหามากที่สุดคือ ทางปาล์มน้ำมัน ซึ่งเกิดขึ้นประมาณ 931.01 ทาง/ไร่/ปี โดยร้อยละ 100 ของเกษตรกรยังไม่มีแนวทางในการจัดการ โดยร้อยละ 82.50 ของเกษตรกรทราบว่า สามารถปูทางใบกระจายทั่วสวนเพื่อรักษาความชุ่มชื้นในดิน ลดการเติบโตของวัชพืช และย่อยสลายเป็นปุ๋ย และเกษตรกรสนใจการปูทางใบในสวน แต่ยังไม่มีความพร้อมในการปฏิบัติจริง เนื่องจากมีค่าใช้จ่ายเพิ่มในการจ้างแรงงาน และยังไม่มีข้อมูลความคุ้มค่าจากการจ้างแรงงานปูทางใบปาล์มน้ำมัน ผลการศึกษาครั้งนี้ จึงเป็นประโยชน์ต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและกลุ่มเกษตรกรในการกำหนดแนวทางให้ความรู้และส่งเสริมเกษตรกรในการพัฒนาการทำสวนปาล์มน้ำมันและการจัดการทางปาล์มน้ำมันที่เกิดขึ้น

คำสำคัญ