การพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวทางรถไฟตามเส้นทางรถไฟสายกรุงเทพ - นครราชสีมาเพื่อรองรับการพัฒนาการคมนาคมขนส่งทางรางประเทศไทย

บทคัดย่อ

บทนำ ปัจจุบันรัฐบาลมีนโยบายในการพัฒนาและขยายเส้นทางการคมนาคมทางรางให้มี ความสะดวกสบายและสามารถรองรับการเดินทางและการขนส่งทางรางมายังจังหวัดนครราชสีมาและจังหวัดในภาคอีสานทำให้เป็นโอกาสสำหรับการพัฒนาการท่องเที่ยว อย่างไรก็ตามเมื่อสืบค้นข้อมูลแล้ว พบว่า ยังไม่มีข้อมูลสารสนเทศทางการท่องเที่ยวตามเส้นทางรถไฟ สายกรุงเทพมหานครถึงจังหวัดนครราชสีมาที่เพียงพอต่อการรองรับ และไม่มีเส้นทางการท่องเที่ยวมารองรับการท่องเที่ยว ดังนั้นในการพัฒนาโครงการวิจัยนี้จะเป็นประโยชน์ในการรองรับการการพัฒนาและการเปลี่ยนแปลงในอนาคต วัตถุประสงค์การวิจัย เพื่อสำรวจแหล่งท่องเที่ยวและความพร้อมในการให้บริการการท่องเที่ยว การจัดทำแผนที่เส้นทางท่องเที่ยว และการพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวเส้นทางรถไฟจากสถานีรถไฟกรุงเทพมถึงสถานีจังหวัดนครราชสีมา และสถานีที่อยู่ภายในเขตจังหวัดนครราชสีมา การวิจัยครั้งนี้กำหนดพื้นที่การศึกษาไปตามที่ตั้งของสถานีรถไฟ จำนวน 75 สถานี นับจากสถานีหัวลำโพงถึงสถานีจังหวัดนครราชสีมา และรวมไปถึงสถานีรถไฟที่อยู่ในเขตจังหวัดนครราชสีมา โดยศึกษากับประชากรกลุ่มตัวอย่าง คือ ชุมชนท้องถิ่น และผู้ที่ทำงานการรถไฟแห่งประเทศไทย ตลอดจนนักท่องเที่ยวกลุ่มเป้าหมายเพื่อทดลองเส้นทางการท่องเที่ยวโดยรถไฟ สรุปผลการวิจัย จากการศึกษาพบว่า ภาพรวมของความโดดเด่นที่สำคัญของแหล่งท่องเที่ยวและทรัพยากรการท่องเที่ยว คือ แหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ แหล่งท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติ และแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม โดยมี จำนวน 18 สถานี ที่มีความพร้อมในการพัฒนาและส่งเสริม แบ่งเป็น โดยมีจำนวน 5 สถานี ที่มีความพร้อมระดับสูง จำนวน 5 สถานี มีความพร้อมระดับปานกลาง และจำนวน 8 สถานี ที่มีความพร้อมระดับน้อย ด้านรูปแบบการท่องเที่ยวที่ควรพัฒนาและรูปแบบการท่องเที่ยวที่ โดดเด่น พบกว่า รูปแบบการท่องเที่ยวที่ควรพัฒนา ประกอบด้วย 4 รูปแบบ คือ การท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติ (Natural Tourism) การท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ (Historical Tourism) การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม (Cultural Tourism) และการท่องเที่ยวเชิงธรณี (Geotourism) ด้านระยะเวลาการ จัดเส้นทางการท่องเที่ยวที่เหมาะสม เมื่อพิจารณาจากข้อมูลพบว่า ระยะเวลาที่เหมาะสมในการเดินทางท่องเที่ยวตามเส้นทางการรถไฟ แบ่งเป็น 3 ระยะ ได้แก่ ระยะเวลา 2 วัน 1 คืน ระยะเวลา 1 วัน และระยะเวลา 2-3 ชั่วโมง และจากการศึกษาทำให้ได้เส้นทางการท่องเที่ยว จำนวน 19 เส้นทาง ข้อเสนอแนะ เชิงนโยบาย ควรดำเนินการจัดทำยุทธศาสตร์การท่องเที่ยวตามเส้นทางรถไฟ โดยยุทธศาสตร์ดังกล่าว ควรมีรายละเอียดของระบบห่วงโซ่อุปทาน ตั้งแต่ต้นทาง กลางทาง และปลายทาง ส่วนข้อเสนอแนะตามปัจจัยสำคัญของการจัดการท่องเที่ยว ควรดำเนินการทั้ง 7 ปัจจัย ทั้งส่วนที่เกี่ยวข้องกับการรถไฟแห่งประเทศไทย ชุมชน และแหล่งท่องเที่ยว โดยหน่วยงานปกครองส่วนท้องถิ่นควรเข้ามามีบทบาท

คำสำคัญ