จารีตประเพณีกฎหมายของกลุ่มชาติพันธุ์กับการเปลี่ยนแปลงของสังคมเพื่อพัฒนาวิถีการดำรงชีวิตอย่างยั่งยืน

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่องจารีตประเพณีกฎหมายของกลุ่มชาติพันธุ์กับการเปลี่ยนแปลงของสังคมเพื่อพัฒนาวิถีการดำรงชีวิตอย่างยั่งยืน ฉบับนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1.ศึกษาจารีตประเพณีกฎหมาย และการเปลี่ยนแปลงของจารีตประเพณีกฎหมายและสังคมของกลุ่มชาติพันธุ์ ตำบลแม่นะ อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ 2.ศึกษาองค์ความรู้ทางด้านกฎหมายท้องถิ่น 3.ศึกษาแนวทางการนำจารีตประเพณีกฎหมายมาประยุกต์ใช้กับกฎหมายท้องถิ่น โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการเก็บข้อมูลภาคสนาม จากการสัมภาษณ์ผู้นำชุมชนพร้อมกับประชากรกลุ่มชาติพันธุ์ลาหู่และกลุ่มชาติพันธุ์ม้ง ตำบลแม่นะ อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่ และการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนา จากการศึกษาพบว่า วัตถุประสงค์ที่ 1.ศึกษาจารีตประเพณีกฎหมาย และการเปลี่ยนแปลงของจารีตประเพณีกฎหมายและสังคม 1.1 จารีตประเพณีกฎหมายของกลุ่มชาติพันธุ์ลาหู่ เปลี่ยนแปลงไปจากเดิมโดย ยอมรับกฎหมู่บ้าน แทนการใช้จารีตประเพณีกฎหมายเดิม 1.2 จารีตประเพณีกฎหมายของกลุ่มชาติพันธุ์ม้ง มีความเปลี่ยนแปลงไปโดยรูปแบบให้สั้นลง และเน้นการมีส่วนร่วมในชุมชนมากขึ้น แต่ยังคงมีผู้นำจากระบบตระกูลดั้งเดิม และมีการประชุมหมู่บ้านโดยอาศัยจารีตประเพณีดั้งเดิมไม่ได้เป็นการประชุมคณะกรรมการหมู่บ้านที่เป็นทางการ 2. องค์ความรู้ทางด้านกฎหมายท้องถิ่น เป็นนโยบายจากส่วนกลางและมีเนื้อหาสาระคล้ายคลึงกัน ไม่มีข้อบัญญัติท้องถิ่นที่มาจากความต้องการของชุมชนอย่างแท้จริง 3. แนวทางการนำวัฒนธรรมกฎหมายมาประยุกต์ใช้กับกฎหมายท้องถิ่น เนื่องจากกฎหมายท้องถิ่นที่มีสถานะเป็นกฎหมายในหน่วยที่เล็กที่สุดในปัจจุบัน คือ เทศบัญญัติของเทศบาลตำบลที่ถือเป็นกฎทางปกครองแต่ก็มีสภาพบังคับใช้ได้ตามกฎหมาย ยังเป็นเรื่องของคนทั้งตำบลไม่ใช่เพียงหมู่บ้านใดหมู่บ้านหนึ่ง หรือกลุ่มชาติพันธุ์ใดชาติพันธุ์หนึ่งเท่านั้น จึงจะสามารถนำมาบัญญัติเป็นเทศบัญญัติได้ จึงเป็นการยากที่จะนำเอาจารีตประเพณีกฎหมายมาประยุกต์ให้เป็นเทศบัญญัติในปัจจุบัน งานวิจัยฉบับนี้จึงเห็นควรให้กฎหมายยอมรับให้หมู่บ้านซึ่งเป็นหน่วยการปกครองที่เล็กที่สุดสามารถออกข้อบัญญัติหมู่บ้านที่มีผลบังคับใช้ตามกฎหมายได้อย่างจริงจัง ทำให้แต่ละหมู่บ้านสามารถธำรงไว้ซึ่งจารีตประเพณีดั้งเดิมของตน พร้อมกับการดูแลและพัฒนา หมู่บ้านและทรัพยากรธรรมชาติของตนเองได้

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ