นิยามความเป็นอยู่ที่ดีบนโลกดิจิทัลสำหรับสังคมไทย 5.0: หนทางในการอยู่ร่วมกันจากประสบการณ์เชิงลึกระหว่างประชากรต่างรุ่นในสังคม

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่อง “นิยามความเป็นอยู่ที่ดีบนโลกดิจิทัลสำหรับสังคมไทย 5.0: หนทางในการอยู่ร่วมกันจากประสบการณ์เชิงลึกระหว่างประชากรต่างรุ่นในสังคม” มีวัตถุประสงค์การวิจัยเพื่อค้นหานิยามของ ความเป็นอยู่ที่ดีบนโลกดิจิทัลจากมุมมองเชิงประสบการณ์ของประชากรต่างรุ่นในสังคมที่สอดคล้องกับการใช้ชีวิตในสังคมไทย 5.0 เพื่อศึกษาความเชื่อมโยงระหว่างการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในชีวิตประจำวันกับความเป็นอยู่ที่ดีของประชากรต่างรุ่นในสังคม เพื่อค้นหาทางออกในการสร้างสมดุลระหว่างเทคโนโลยีดิจิทัลกับชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีจากประสบการณ์ชีวิตของประชากรต่างรุ่นในสังคม และเพื่อศึกษาความสัมพันธ์และการเกื้อกูลกันระหว่างประชากรต่างรุ่นในสังคมที่นำไปสู่การสร้างความเป็นอยู่ที่ดีบนโลกดิจิทัลในสังคมไทย 5.0 การศึกษาครั้งนี้ใช้การสัมภาษณ์แบบเจาะลึก (In-depth Interview) และกระบวนการคิดเชิงออกแบบ (Design Thinking) โดยมีกลุ่มตัวอย่างคือ ผู้กำหนดนโยบาย (Policy Makers) ได้แก่ ผู้แทนหน่วยงานที่มีความเกี่ยวข้องกับการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้เป็นเครื่องมือในการขับเคลื่อนประเทศไทย 4 หน่วยงาน จำนวน 12 คน และประชากรต่างรุ่น (วัยเรียน วัยทำงาน วัยหลังวัยทำงาน/เกษียณอายุ โดยมีคุณลักษณะสำคัญ คือ การใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวัน และใช้ชีวิตภายใต้สภาพแวดล้อมของการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลของประชากรรุ่นอื่น ๆ เพื่อให้เห็นความเชื่อมโยงและความเกื้อกูลกันของประชากรต่างรุ่นในสังคม โดยจำแนกเป็น 3 รุ่น ได้แก่ 1) ประชากรวัยเรียน (Students) อายุ 18 ปีขึ้นไป จำนวน 30 คน ซึ่งมีการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อเชื่อมโยงกับการเรียนรู้เป็นหลัก 2) ประชากรวัยทำงาน (Employed Population) จำนวน 30 คนที่มีการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลสำหรับการทำงานเป็นส่วนใหญ่ และ 3) ประชากรวัยหลังวัยทำงาน (Post-Employed Population) จำนวน 30 คน ซึ่งเป็นกลุ่มประชากรวัยเกษียณจากการทำงาน หรือการทำงานไม่ได้เป็นกิจกรรมหลักในการดำเนินชีวิต แต่มีการใช้เทคโนโลยีเพื่อสนับสนุนการใช้ชีวิตหลังวัยทำงานในมิติอื่น ๆ โดยมีผู้ให้ข้อมูลสำคัญเพิ่มเติมอีก 5 คน รวมจำนวนผู้ให้ข้อมูลสำคัญแก่งานวิจัยทั้งหมด 107 คน จากการศึกษาพบว่า นิยามความเป็นอยู่ที่ดีของโลกดิจิทัลจากมุมมองเชิงประสบการณ์ของประชากรต่างรุ่นในสังคมที่สอดคล้องกับการใช้ชีวิตในสังคมไทย 5.0 มีความแตกต่างกันไป สำหรับวัยเรียน ชีวิตที่ดีคือชีวิตที่สมดุลและมีคุณค่า มีโอกาสได้ใช้เวลาร่วมกับคนใกล้ชิด ได้ทำตามเป้าหมายและความต้องการของตนเองภายใต้การตระหนักถึงประเด็นสังคม สำหรับวัยทำงาน การมีชีวิตที่ดีไม่จำกัดเพียงมิติการทำงานแต่คือ การรักษาสมดุลเพื่อให้เกิด Work-Life Balance ในชีวิตให้ได้ และสุดท้ายวัยหลังวัยทำงาน ชีวิตที่ดีคือการอยู่ดี กินดี มีสุข อย่างเรียบง่าย สามารถปรับตัวกับการเปลี่ยนแปลงของยุคสมัยได้ และเห็นความสำเร็จของลูกหลานซึ่งสิ่งเหล่านี้สะท้อนกลับไปยังนิยามความเป็นอยู่ที่ดีในโลกดิจิทัลในแต่ละช่วงวัยได้ว่า ในวัยเรียนเทคโนโลยีเข้ามาช่วยให้เรื่องยากกลายเป็นเรื่องง่าย พวกเขาสามารถเข้าสังคมและได้รับการยอมรับในโลกออนไลน์ และแลกเปลี่ยนความคิดเห็น พร้อมพบสังคมใหม่ได้อีกด้วย ส่วนวัยทำงาน พวกเขาเห็นว่าเทคโนโลยีช่วยเติมเต็มชีวิตจากทั้งนวัตกรรมที่ช่วยแก้ปัญหาผลกระทบที่เกิดจากตัวเทคโนโลยีเอง อย่างการเป็น Office Syndrome ไปจนถึงการช่วยรักษาความสัมพันธ์ที่มีอยู่ นอกจากนี้การเข้าถึงข่าวสารยังทำให้เกิดความเข้าใจร่วมในสังคมมากยิ่งขึ้นอีกด้วย และสุดท้ายวัยหลังวัยทำงาน เทคโนโลยีเข้ามาช่วยให้ชีวิตของพวกเขาสมบูรณ์มากยิ่งขึ้นจา…

ระดับความพร้อมของโครงการ