ความสามารถการดักจับโลหะหนักและสารประกอบซัลเฟอร์ในฝุ่นละอองขนาดจิ๋วด้วยระบบนิเวศป่าไม้

บทคัดย่อ

การปนเปื้อนของอนุภาคซัลเฟตและโลหะหนักในฝุ่นละอองขนาดเล็กเป็นสาเหตุสำคัญของปัญหาสุขภาพและสิ่งแวดล้อม งานวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อจัดทำบัญชีมลพิษทางอากาศของอนุภาคซัลเฟตและโลหะหนักในฝุ่นละอองขนาดเล็ก ณ สถานีวิจัยสิ่งแวดล้อมสะแกราช จังหวัดนครราชสีมา โดยเก็บตัวอย่างอากาศด้วยอุปกรณ์ ฟิวเตอร์แพคบนหอคอยที่ระดับ 5 และ 30 เมตรเหนือจากพื้นดินด้วยวิธีแอโรไดนามิกเกรเดียน (Aerodynamic gradient) เป็นเวลา 5 วันต่อเดือน ตั้งแต่เดือนมกราคมถึงเดือนธันวาคม พ.ศ.2562 ในช่วงฤดูแล้งและฤดูฝน วิเคราะห์ปริมาณอนุภาคซัลเฟต ด้วยเครื่องไอออนโครมาโตกราฟ และวิเคราะห์ปริมาณโลหะหนักด้วยเครื่องวัดการดูดกลืนแสง ผลการทดลองพบว่า ปริมาณฝุ่นละอองขนาดเล็กที่ระดับความสูง 2.5 เมตร เหนือพื้นดิน มีค่าเฉลี่ย PM2.5 และ PM10 รายปีเท่ากับ 23.00?17.11 และ 8.17?5.52 ?g/m3 ตามลำดับ ทั้งนี้ ความเข้มข้นเฉลี่ยของอนุภาคซัลเฟตจะมีค่าสูงสุดในเดือนกุมภาพันธ์และน้อยสุดในเดือนมิถุนายน มีค่าเท่ากับ 5.83?1.43 และ 1.70?0.24 ?g/m3 ตามลำดับ ขณะที่ความเข้มข้นของโลหะหนักที่พบในฝุ่นละอองขนาดเล็กคือ ซิลีเนียม > สารหนู > เหล็ก > แคดเมียม > ตะกั่ว เท่ากับ .79?0.39, 0.48?0.21, 0.31?0.18, 0.23?0.13 และ 0.14?0.22 ?g/m3 ตามลำดับ จากการศึกษาพบว่าซิลิเนียม เป็นโลหะหนักที่ปนเปื้อนในฝุ่นมากที่สุดในช่วงเดือนพฤษภาคม เท่ากับ 1.62 ?g/m3 โดยเมื่อวิเคราะห์แหล่งที่มาของซัลเฟตและโลหะหนักที่ตรวจพบในพื้นที่ป่าเต็งรัง จะถูกปลดปล่อยจากการเผาไหม้แบบไม่มีระบบควบคุม เช่น การเผาเศษซากชีวมวลหลังจากการเก็บเกี่ยวผลผลิตและเตรียมพื้นที่ในการเพาะปลูกในฤดูกาลใหม่ การเผาป่า และการคมนาคม

คำสำคัญ

ระดับความพร้อมของโครงการ