กำลังโหลดข้อมูล…
Search for a command to run...
ศึกษาวิธีการเคียวริ่งและการเก็บรักษาหัวมันเทศเพื่อปรับปรุงคุณภาพและยืดอายุการวางขายผศ.ดร.ละอองศรี ศิริเกษร ผศ.ดร. วชิรญา อิ่มสบาย ดร. สุภาพร พาเจริญบทคัดย่อ หัวมันเทศมีเปลือกบางนิ่ม ง่ายต่อการเกิดความเสียหายจากการตัดหรือรอยขีดข่วน เป็นสาเหตุของการเหี่ยวเนื่องจากสูญเสียน้ำ และเกิดโรคจากการเข้าทำลายของเชื้อทางบาดแผล การงอกของหัวก็เป็นสาเหตุหนึ่งของความเสียหาย งานวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อหาเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว (การบ่มและการเก็บรักษา) ที่ดีและเหมาะสมกับมันเทศในการปรับปรุงคุณภาพและยืดอายุการวางขาย และทดสอบวิธีการเก็บรักษาในอุณหภูมิต่ำที่เหมาะสมกับมันเทศ โดยแบ่งการศึกษาออกเป็น 3 การทดลองย่อย คือ 1. ผลของระยะเวลาและวิธีการบ่มต่อการเปลี่ยนแปลงคุณภาพของหัวมันเทศเนื้อสีส้ม 2. ผลของระยะเวลาและวิธีการบ่มต่อการเปลี่ยนแปลงคุณภาพของหัวมันเทศญี่ปุ่นเนื้อสีม่วง และ 3. ผลของอุณหภูมิในการเก็บรักษาต่อคุณภาพของหัวมันเทศ โดยวางแผนการทดลองแบบ Completely Randomized Design ทำ 4 ซ้ำ สิ่งทดลองในการทดลองที่ 1 และ 2 ประกอบด้วย เวลาในการบ่ม (3, 5, และ 7 วัน) และวิธีการบ่ม ที่แตกต่างกัน (บ่มในโรงเรือนเปิด ในโรงเรือนควบคุมอุณหภูมิและความชื้น ในทราย และบ่มในห้อง) การทดลองที่ 3 สิ่งทดลองประกอบด้วยอุณหภูมิ (10, 13 และ 16 องศาเซลเซียส)และเวลาในการเก็บรักษา (1-6 เดือน) ทำการทดลองที่ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิ ศูนย์หันตรา และมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสนระหว่างเดือนพฤษภาคม 2563 ถึงเดือนกุมภาพันธ์ 2564 ผลการทดลอง โดยใช้เกณฑ์ในการเปรียบเทียบการสูญเสียน้ำ เปอร์เซ็นต์น้ำหนักแห้ง การงอก และการเกิดโรคของหัวมันเทศ ตลอดจนอาการสะท้านหนาวในการเก็บรักษาพบว่า วิธีการและเวลาในการบ่มที่ดีสำหรับมันเทศญี่ปุ่นสีม่วง คือ ในโรงเรือนเปิด 3 วัน หรือในโรงเรือนควบคุมความชื้นและอุณหภูมิ 3 วัน หรือในโรงเรือนเปิด 5 วัน ส่วนมันเทศเนื้อสีส้ม บ่มได้ดีในทราย 3 วัน หรือในห้อง 5 วัน หรือในโรงเรือนควบคุมความชื้นและอุณหภูมิเป็นเวลา 7 วัน มันเทศทั้ง 2 พันธุ์สามารถนำออกจากการบ่มมาวางจำหน่ายได้ 4-6 สัปดาห์ โดยมันเทศเนื้อสีส้มมีความหวานเพิ่มขึ้นหลังการบ่ม ผลการเก็บรักษาหัวมันเทศทั้ง 2 พันธุ์ในอุณหภูมิต่ำ พบว่ามันเทศญี่ปุ่นทนต่อการสะท้านหนาวได้ดีกว่ามันเทศเนื้อสีส้ม จึงเก็บรักษาที่อุณหภูมิ 10 องศาเซลเซียส ได้นาน 3 เดือน ขณะที่เก็บรักษามันเทศเนื้อสีส้มได้เพียง 1 เดือน อุณหภูมิเก็บรักษาที่เหมาะสมสำหรับมันเทศญี่ปุ่นและมันเทศเนื้อสีส้ม คือ 13 องศาเซลเซียส เป็นเวลานาน 6 เดือน โดยมีอายุการวางจำหน่ายหลังออกจากอุณหภูมิต่ำได้ไม่เกิน 7 และ 3 วัน ตามลำดับ และมันเทศเนื้อสีส้มมีปริมาณน้ำตาลเพิ่มขึ้นในระหว่างการเก็บรักษาคำสำคัญ: มันเทศ การบ่ม (เคียวริ่ง) การเก็บรักษาในอุณหภูมิต่ำ ?
เป้าหมายเมื่อจบโครงการ: 9 — 9. Operational use of deliverable
.ได้ทดลองทั้งในระดับห้องปฏิบัติการ และในภาคสนามซึ่งมีสิ่งแวดล้อมที่เกี่ยวข้อง และมีเกษตรกรที่มีส่วนร่วมวิจัย เป็นผู้นำร่องในการทดลองใช้ผลงานวิจัย
มีการทดลองและพิสูจน์ความเป็นไปได้ของทฤษฎีด้านการปฏิบัติหลังการเก็บเกี่ยว คือการเคียวริ่ง ที่ทำให้หัวมันเทศมีคุณภาพดีขึ้นได้
เป้าหมายเมื่อจบโครงการ: 4 — 4. problem validated through pilot testing in relevant environment to substantiate proposed impact and societal readiness
ตรวจสอบแนวทางการแก้ปัญหาโดยการทดสอบในพื้นที่นำร่องเพื่อยืนยันผลกระทบตามที่คาดว่าจะเกิดขึ้น และดูความพร้อมขององค์ความรู้และเทคโนโลยี ทดสอบเทคโนโนโลยีในพื้นที่นำร่องของกลุ่มวิสาหกิจเกษตรกรบ้านทับน้ำ เพื่อยืนยันผลกระทบที่คาดว่าจะทำให้สามารถปรับปรุงคุณภาพผลผลิตหัวมันเทศได้ตามทฤษฎี
กำหนดปัญหา การเสนอแนวคิดในการพัฒนาหรือการแก้ปัญหาและคาดการณ์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น และระบุผู้มีส่วนได้ส่วนเสียที่เกี่ยวข้องในโครงการ โดยการเสนอแนวคิดในการทำเคียวริ่งเพื่อปรับปรุงคุณภาพบางส่วนของหัวมันเทศ ด้วยการทำการวิจัยก่อน เพื่อหาวิธีเคียวริ่งที่เหมาะสมกับมันเทศที่ปลูก และบริบทของการผลิตมันเทศของชุมชน และให้กลุ่มวิสาหกิจเกษตรกรบ้านทับน้ำ มีส่วนร่วมในการวิจัย เนื่องจากเป็นผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย และประสงค์จะนำเทคโนโลยีไปใช้